Tez giriş bölümü, okuyucunun çalışmanızla ilk tanıştığı yerdir. İyi yazılmış bir giriş, jüriyi veya okuyucuyu araştırmanızın önemine ikna eder ve devamını okumaya teşvik eder.
Giriş Bölümünün Temel Unsurları
Bir tez giriş bölümü genellikle şu alt bileşenlerden oluşur:
- Genel bağlam: Araştırma alanına genel bir giriş
- Problemin tanımlanması: Çözülmeye çalışılan sorun
- Araştırmanın önemi: Neden önemli ve neden şimdi?
- Araştırma sorusu/hipotezi: Net ve ölçülebilir
- Amaç ve hedefler: Ne yapmak istiyorsunuz?
- Kapsam ve sınırlılıklar: Neyi dahil etmiyorsunuz ve neden?
- Tezin yapısı: Hangi bölümlerde ne var?
Huni Yapısı: Genelden Özele
En etkili giriş yazımı, "huni" yaklaşımını izler. Geniş bir perspektifle başlayıp yavaş yavaş araştırma sorunuza doğru daralırsınız.
Örnek: "Dünya genelinde 500 milyondan fazla kişiyi etkileyen tip 2 diyabet... [geniş bağlam] → Türkiye'de diyabet prevalansı... [ulusal boyut] → Metformin tedavisinin HbA1c üzerindeki etkileri tartışmalıdır... [literatür boşluğu] → Bu çalışma, X hastanede tedavi gören hastalarda... [araştırmanız]"
Araştırma Sorusu Nasıl Kurulur?
İyi bir araştırma sorusu PICO veya PICOT formatını izler:
- Population — Hangi popülasyon?
- Intervention — Hangi müdahale/değişken?
- Comparison — Karşılaştırma grubu var mı?
- Outcome — Ölçülen sonuç ne?
- Time — Zaman dilimi?
✅ İyi Araştırma Sorusu Örneği
"Tip 2 diyabet tanılı, 40–65 yaş arası hastalarda (P), yüksek doz metformin uygulamasının (I), düşük doz uygulamayla karşılaştırıldığında (C), 6 aylık tedavi sonucunda HbA1c düzeyleri (O) üzerinde anlamlı bir fark yaratıp yaratmadığı (T) araştırılmıştır."
Hazır Giriş Kalıpları
Giriş yazarken donup kalmamak için şu ifadeler işinize yarayabilir:
- "Son yıllarda artan ilgiyle birlikte..."
- "Literatürde bu konuya ilişkin çelişkili bulgular mevcuttur..."
- "Bu araştırmanın temel amacı, ... olduğunu ortaya koymaktır."
- "Mevcut çalışmaların yetersizliği, bu araştırmanın özgün katkısını oluşturmaktadır."
Giriş Bölümünde Yapılan Hatalar
- Çok geniş başlamak: "İnsanlık tarihi boyunca sağlık..." gibi gereksiz genişleme
- Bulgulara giriş bölümünde yer vermek: Bulgular ayrı bölümdedir
- Belirsiz amaç cümleleri: "Bu çalışmada X incelenmiştir" yerine "X'in Y üzerindeki etkisi araştırılmıştır" yazın
- Atıfsız iddialar: Her faktsel ifadenin kaynağı olmalı