Lojistik Regresyon Ne Zaman Kullanılır?
Bağımlı değişkeniniz ikili kategorik ise (evet/hayır, hasta/sağlıklı, başarılı/başarısız) doğrusal regresyon yerine ikili lojistik regresyon kullanılmalıdır. Sağlık araştırmalarında, sosyal bilimlerde ve eğitim araştırmalarında oldukça yaygın bir yöntemdir.
Lojistik Regresyonun Avantajları
- Normallik varsayımı gerektirmez.
- Bağımsız değişkenler sürekli, ordinal ya da kategorik olabilir.
- Olasılık ve Odds Ratio hesabı yapılabilir.
SPSS'te Adım Adım Uygulama
Analyze → Regression → Binary Logistic menüsünü izleyin.
- İkili bağımlı değişkeni "Dependent" kutusuna ekleyin.
- Bağımsız değişkenleri "Covariates" kutusuna ekleyin. Kategorik değişkenler için "Categorical" butonundan tanımlama yapın.
- Method: Enter veya Forward LR seçin.
- Options: Hosmer-Lemeshow goodness of fit, CI for exp(B) işaretleyin.
Çıktıları Yorumlama
Omnibus Tests of Model Coefficients: Modelin bir bütün olarak anlamlılığını test eder (p<0.05 olmalı). Nagelkerke R²: Modelin açıklama gücünü gösterir (0-1 arası; 0.20 zayıf, 0.40 orta, 0.60 güçlü). Hosmer-Lemeshow Testi: Model uyumunu test eder; p>0.05 iyi uyumu gösterir. Variables in the Equation: Her değişkenin B katsayısı, Wald istatistiği, p değeri ve Exp(B) (Odds Ratio) yer alır.
Odds Ratio (OR) Yorumlama
Exp(B)=1 → değişkenin etkisi yok. Exp(B)>1 → ilgili özellik olayın gerçekleşme olasılığını artırıyor. Exp(B)<1 → ilgili özellik olayın gerçekleşme olasılığını azaltıyor. %95 güven aralığı 1 değerini içermiyorsa sonuç anlamlıdır.
APA Raporlama Örneği
Lojistik regresyon analizi sonucunda yaş (OR=1.08, %95 GA [1.03, 1.14], p=.003) ve eğitim düzeyi (OR=2.34, %95 GA [1.42, 3.86], p=.001) hastalık riskinin anlamlı yordayıcıları olarak belirlenmiştir.